﻿{"id":1236818,"date":"2018-07-13T22:01:42","date_gmt":"2018-07-13T19:01:42","guid":{"rendered":"http:\/\/www.erzurumflas.com\/bilim-insanlari-hayaletimsi-notrino-atom-alti-parcaciginin-kaynagi-dunyaya-4-milyar-isik-yili-uzaktaki-bir-galaksi\/"},"modified":"2018-07-13T22:01:42","modified_gmt":"2018-07-13T19:01:42","slug":"bilim-insanlari-hayaletimsi-notrino-atom-alti-parcaciginin-kaynagi-dunyaya-4-milyar-isik-yili-uzaktaki-bir-galaksi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.erzhaber.com\/?p=1236818","title":{"rendered":"Bilim insanlar\u0131: &#8220;Hayaletimsi n\u00f6trino atom alt\u0131 par\u00e7ac\u0131\u011f\u0131n\u0131n kayna\u011f\u0131 D\u00fcnya\u2019ya 4 milyar \u0131\u015f\u0131k y\u0131l\u0131 uzaktaki bir galaksi&#8221;"},"content":{"rendered":"<p>Uzay bilimciler Eyl\u00fcl 2017\u2019de IceCube laboratuvar\u0131nda tespit edilen y\u00fcksek enerjili atomalt\u0131 y\u00fcksek enerji n\u00f6trino\u2019nun, D\u00fcnya\u2019ya 4 milyar \u0131\u015f\u0131k y\u0131l\u0131 uzakta bulunan, ortas\u0131nda  \u00e7ok b\u00fcy\u00fck bir karadelik olan blazar galaksisinden geldi\u011fini tespit eti. Bilim insanlar\u0131 y\u00fcksek enerji n\u00f6trinolar\u0131n tespit edilmesinin g\u00f6zlenebilen evrene yeni bir pencere a\u00e7aca\u011f\u0131n\u0131 iddia ediyor. Yery\u00fcz\u00fcnde tespit edilen tek bir hayaletimsi atomalt\u0131 par\u00e7ac\u0131\u011f\u0131n, sonunda, y\u00fczy\u0131ld\u0131r bilim insanlar\u0131n\u0131 \u015fa\u015f\u0131rtan kozmik s\u0131rr\u0131 \u00e7\u00f6zmesine yard\u0131m edebilece\u011fi kaydedildi.<\/p>\n<p>Y\u00fcksek enerjili n\u00f6trino\u2019nun d\u00fcnyadan 4 milyar \u0131\u015f\u0131k y\u0131l\u0131 uzakta, ortas\u0131ndaki karadelikten do\u011frudan d\u00fcnyaya y\u00f6nelik \u0131\u015f\u0131k demeti f\u0131\u015fk\u0131ran eliptik galaksiden geldi\u011fi tespit edildi. Blazar olarak isimlendirilen bu galaksinin tespitiyle uzay bilimcileri, y\u00fcksek enerji kozmik \u0131\u015f\u0131nlar\u0131n y\u00fczy\u0131ll\u0131k s\u0131rr\u0131n\u0131 \u00e7\u00f6zmelerine yard\u0131mc\u0131 oldu. Uzaydan y\u00fcksek bir h\u0131zla d\u00fcnyaya hareket eden bu par\u00e7ac\u0131klar, hem astronotlara hem de sivil u\u00e7aklar\u0131n yolcu ve m\u00fcrettebat\u0131na tehdit olu\u015fturuyor.<\/p>\n<p>Bilim insanlar\u0131, d\u00fcnyan\u0131n olu\u015fumundan \u00f6nce blazar galaksisinden p\u00fcsk\u00fcrt\u00fclen bu atom alt\u0131 par\u00e7ac\u0131\u011f\u0131n bulunmas\u0131n\u0131n evrene tamamen yeni bir bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131 getirece\u011fini iddia ediyor.<\/p>\n<p>N\u00f6trino\u2019nun bulunu\u015fu Science dergisinde yay\u0131mland\u0131. H\u0131zla d\u00f6nen korkun\u00e7 b\u00fcy\u00fckl\u00fckteki karadeliklerin kutuplar\u0131ndan h\u0131zland\u0131r\u0131lm\u0131\u015f par\u00e7ac\u0131klar\u0131n f\u0131rlat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 kaydedildi. N\u00f6trino par\u00e7ac\u0131\u011f\u0131n\u0131n blazar galaksisinden geldi\u011finin tespit edilmesinden \u00f6nce, y\u00fcksek enerji kozmik \u0131\u015f\u0131nlar\u0131n kayna\u011f\u0131n\u0131n bilim adamlar\u0131 i\u00e7in bir s\u0131r oldu\u011fu belirtildi.<\/p>\n<p>2016 y\u0131l\u0131nda yer\u00e7ekim g\u00fcc\u00fc dalgalar\u0131n\u0131n ke\u015ffi gibi, n\u00f6trinolar\u0131n da evren boyunca enerji ta\u015f\u0131yan bir haberci olabilece\u011fi kaydedildi.<\/p>\n<p>I\u015f\u0131k protonlar\u0131, yer\u00e7ekim dalgalar\u0131ndan sonra n\u00f6trinolar\u0131n \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc haberci oldu\u011fu ifade edildi. Y\u00fcksek enerji n\u00f6trinosunun ilk defa 22 Eyl\u00fcl 2017\u2019de g\u00fcney kutbunda yerin bir mil alt\u0131na g\u00f6m\u00fclm\u00fc\u015f b\u00fcy\u00fck bir tesis olan IceCube (buzk\u00fcp\u00fc) laboratuvar\u0131nda tespit edildi\u011fi belirtildi.<\/p>\n<p>N\u00f6trino\u2019nun tespitinin ard\u0131ndan uzay bilimcileri teleskoplar\u0131 par\u00e7ac\u0131\u011f\u0131n geldi\u011fi galaksiye do\u011fru y\u00f6neltti.<\/p>\n<p>Ara\u015ft\u0131rmay\u0131 yapan uluslararas\u0131 ekibin \u00fcyesi olan Leicester \u00dcniversitesi\u2019nden Profes\u00f6r Paul O\u2019Brien, n\u00f6trinolar\u0131n maddeyle nadiren etkile\u015fime girdi\u011fini s\u00f6yledi. O\u2019Brien, \u201cN\u00f6trinolar\u0131n kozmosta tespit edilmesi \u00e7ok \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131, onlar\u0131n kayna\u011f\u0131n\u0131n tespiti ise bir zafer. Bu ke\u015fifle evrenin en uza\u011f\u0131ndaki \u00e7ok g\u00fc\u00e7l\u00fc enerji kayna\u011f\u0131n\u0131 tamamen yeni bir \u015fekilde incelememiz m\u00fcmk\u00fcn olacak\u201d dedi.<\/p>\n<p>Enerji n\u00f6trinolar\u0131n aksine, \u00e7o\u011fu kozmik \u0131\u015f\u0131klar\u0131n, y\u00f6r\u00fcngelerini manyetik alanla kaplayan elektrik y\u00fck\u00fc ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131 bunun da onlar\u0131n kayna\u011f\u0131n\u0131n tespitini imkans\u0131z k\u0131ld\u0131\u011f\u0131 belirtildi. N\u00f6trinolar\u0131n ise bunun aksine en g\u00fc\u00e7l\u00fc manyetik alanlardan bile etkilenmedi\u011fi belirtildi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>UZAY B\u0130L\u0130MC\u0130LER EYL\u00dcL 2017\u2019DE  ICECUBE LABORATUVARINDA TESP\u0130T ED\u0130LEN Y\u00dcKSEK ENERJ\u0130L\u0130 ATOMALTI Y\u00dcKSEK ENERJ\u0130 N\u00d6TR\u0130NO\u2019UN, D\u00dcNYAMIZA 4 M\u0130LYAR I\u015eIK YILI UZAKTA BULUNAN,  ORTASINDA  \u00c7OK B\u00dcY\u00dcK B\u0130R KARADEL\u0130K OLAN BLAZAR GALAKS\u0130S\u0130NDEN GELD\u0130\u011e\u0130N\u0130 TESP\u0130T ET\u0130.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[18],"tags":[64083,103995,15622,4318,13083,1823,103999,23183,14247,16366,16576,103996,103997,103998,13769],"class_list":["post-1236818","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-bilim-teknoloji","tag-atom","tag-hayaletimsi","tag-alti","tag-bilim","tag-bir","tag-dunyaya","tag-galaksi","tag-insanlari","tag-isik","tag-kaynagi","tag-milyar","tag-notrino","tag-parcaciginin","tag-uzaktaki","tag-yili"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1236818","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1236818"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1236818\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1236818"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1236818"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1236818"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}