\u0130leri ya\u015fta g\u00f6rme kayb\u0131n\u0131n en s\u0131k nedeninin ya\u015fa ba\u011fl\u0131 makula dejenerasyonu oldu\u011funa dikkat \u00e7eken Op. Dr. Aras Saklamaz, \u201cYa\u015fa ba\u011fl\u0131 makula dejenerasyonu, 50 ya\u015f \u00fcst\u00fcnde g\u00f6rme kayb\u0131n\u0131n en s\u0131k nedenidir. Baz\u0131 ki\u015filerde bu rahats\u0131zl\u0131k \u00e7ok yava\u015f ilerler ve uzun d\u00f6nem g\u00f6rme kayb\u0131 izlenmezken baz\u0131lar\u0131nda ilerleme h\u0131zl\u0131 olur ve bir veya iki g\u00f6zde birden g\u00f6rme kayb\u0131 geli\u015fir” dedi.<\/p>\n
Keskin g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc sa\u011flayan makulada ya\u015f ilerledik\u00e7e hasar meydana gelebilece\u011fini belirten Atag\u00f6z G\u00f6z Hastal\u0131klar\u0131 Uzman\u0131 Op. Dr. Aras Saklamaz, \u201cYa\u015fa ba\u011fl\u0131 makula dejenerasyonu, 50 ya\u015f \u00fcst\u00fcnde g\u00f6rme kayb\u0131n\u0131n en s\u0131k nedenidir. Keskin g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc sa\u011flayan makula (sar\u0131 nokta) hasar\u0131 s\u00f6z konusudur. Baz\u0131 ki\u015filerde bu rahats\u0131zl\u0131k \u00e7ok yava\u015f ilerler ve uzun d\u00f6nem g\u00f6rme kayb\u0131 izlenmezken baz\u0131lar\u0131nda ilerleme h\u0131zl\u0131 olur ve bir veya iki g\u00f6zde birden g\u00f6rme kayb\u0131 geli\u015fir. Merkezi g\u00f6r\u00fc\u015fte olu\u015fan bulan\u0131kl\u0131k en s\u0131k belirtidir. Hastal\u0131k ilerledik\u00e7e bulan\u0131kl\u0131k art\u0131p i\u00e7inde siyah karalt\u0131lar ortaya \u00e7\u0131kabilir ve bak\u0131lan nesnelerin parlakl\u0131klar\u0131 azal\u0131r. Bu hastal\u0131kta \u00e7evresel g\u00f6r\u00fc\u015f her zaman korunur. Bak\u0131lan objelerin ortas\u0131 etkilenir\u201d dedi.<\/p>\n
\u201cG\u00fcnl\u00fck aktivitelerin yap\u0131lmas\u0131 zorla\u015f\u0131r\u201d<\/p>\n
\u201cYa\u015fa ba\u011fl\u0131 makula dejenerasyonu hi\u00e7bir zaman tam k\u00f6rl\u00fck nedeni de\u011fildir\u201d diyen Dr. Saklamaz \u201cAncak merkezi g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn etkilenmesi ile g\u00fcnl\u00fck aktivitelerden okuma-yazma, kar\u015f\u0131da duran ki\u015finin y\u00fcz\u00fcn\u00fcn se\u00e7ilememesi, araba kullanmada zorluk veya yemek pi\u015firme ve tamirat gibi yak\u0131n \u00e7al\u0131\u015fma gerektiren i\u015flerde zorluk ile kendini g\u00f6sterir. Makula (sar\u0131 nokta) denilen b\u00f6lge g\u00f6z\u00fcn i\u00e7 duvar\u0131n\u0131 kaplayan sinir tabakas\u0131n\u0131n (retina) keskin g\u00f6rmeyi ve merkezi g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc sa\u011flayan b\u00f6lgesidir. Retinada (dolay\u0131s\u0131yla makulada) olu\u015fan g\u00f6r\u00fcnt\u00fc elektrik sinyallerine \u00e7evrilip milyonlarca sinir lifi ile g\u00f6rme siniri \u00fczerinden beyne aktar\u0131l\u0131r ve g\u00f6rme i\u015flevi ger\u00e7ekle\u015fir. Makula (sar\u0131 nokta) hasarlar\u0131nda merkezde sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir g\u00f6r\u00fcnt\u00fc olu\u015fturulamaz\u201d dedi.<\/p>\n
En b\u00fcy\u00fck risk ya\u015f fakt\u00f6r\u00fc<\/p>\n
Bu hastal\u0131kta ya\u015f\u0131n en b\u00fcy\u00fck risk fakt\u00f6r\u00fc oldu\u011funun alt\u0131n\u0131 \u00e7izen G\u00f6z Hastal\u0131klar\u0131 Uzman\u0131 Op. Dr. Aras Saklamaz, \u201cGenellikle 60 ya\u015f \u00fczerinde g\u00f6r\u00fclse de daha erken ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 da olabilir. Sigara i\u00e7enlerde iki kat fazla g\u00f6r\u00fclmektedir. Beyaz \u0131rkta, ailesinde bu hastal\u0131k bulunanlarda ve genetik yatk\u0131nl\u0131\u011f\u0131 olanlarda da daha s\u0131kt\u0131r. Genetik olarak yatk\u0131nl\u0131\u011f\u0131 artt\u0131ran 20\u2019den fazla gen su\u00e7lanmaktad\u0131r\u201d ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n
Hastal\u0131ktan korunmak i\u00e7in neler yapmal\u0131y\u0131z ?<\/p>\n
Hastal\u0131ktan korunma y\u00f6ntemlerini anlatan Dr. Saklamaz, \u201cSigaradan uzak durun, d\u00fczenli egzersiz yap\u0131n, kol tansiyonunuzu ve kolesterol\u00fcn\u00fcz\u00fc normal seviyelerde tutun, diyetinizde ye\u015fil lifli yiyecekleri ve bal\u0131\u011f\u0131 artt\u0131r\u0131n\u201d dedi.<\/p>\n
Hastal\u0131kla ilgili bilgi de veren Saklamaz, \u201cAyr\u0131ca g\u00f6rme keskinli\u011finize bak\u0131l\u0131r, g\u00f6z bebekleri b\u00fcy\u00fct\u00fclerek g\u00f6z\u00fcn arka tabakas\u0131 (retina-makula) incelenir, Amsler grid testi denen kareli ka\u011f\u0131t testi ile \u00e7izgilerdeki k\u0131r\u0131lmalar saptan\u0131r, g\u00f6z anjiosu ile kol damar\u0131ndan opak madde verilerek s\u0131z\u0131nt\u0131 ve \u00f6dem ile giden ileri evreleri tespit edilebilir, optik koherens tomografi (OCT) ile retina tabakas\u0131n\u0131n kesitleri al\u0131narak anatomik olarak retina-makula katmanlar\u0131 incelenir\u201d diye konu\u015ftu.<\/p>\n
“Sar\u0131 nokta hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131n \u00fc\u00e7 evresi vard\u0131r”<\/p>\n
Sar\u0131 nokta hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131n \u00fc\u00e7 evresi oldu\u011funu ifade eden Dr Saklamaz, \u015funlar\u0131 s\u00f6yledi:<\/p>\n
\u201cErken, orta ve ge\u00e7 -ileri evre. Erken evrede belirtiler \u00e7ok zay\u0131ft\u0131r. Bu y\u00fczden ya\u015f, ailesel \u00f6yk\u00fc, ya\u015fam tarz\u0131 veya bunlar\u0131n kombinasyonlar\u0131n\u0131 i\u00e7eren risk fakt\u00f6rleri mevcutsa d\u00fczenli g\u00f6z kontrollerinin yapt\u0131r\u0131lmas\u0131 \u00f6nerilir. Erken evre hastal\u0131\u011f\u0131 olanlar\u0131n hepsi ge\u00e7 veya ileri evreye ge\u00e7ecek diye bir kural yoktur. Bir g\u00f6z\u00fcnde erken evre hastal\u0131\u011f\u0131 olan ve di\u011fer g\u00f6z\u00fc normal olanlar\u0131n ancak y\u00fczde 5\u2019i 10 y\u0131l i\u00e7inde ileri evreye d\u00f6n\u00fc\u015f g\u00f6sterir. \u0130ki g\u00f6z\u00fcnde de erken evre hastal\u0131\u011f\u0131 olanlarda ise y\u00fczde 14\u2019\u00fc 10 y\u0131l i\u00e7inde ileri evreye ge\u00e7er.Bir g\u00f6z\u00fcnde ileri evre hastal\u0131\u011f\u0131 olup di\u011fer g\u00f6z\u00fc sorunsuz olanlar ise iki g\u00f6z\u00fc ile okumak-yazmak, araba kullanmak dahil bir\u00e7ok g\u00fcnl\u00fck aktivitelerini yapmaya devam edebilirler. Ancak bir g\u00f6z\u00fcnde ileri evre hastal\u0131\u011f\u0131 olanlar\u0131n di\u011fer g\u00f6z\u00fcnde de ileri evre hastal\u0131k geli\u015fme riski y\u00fcksek oldu\u011fu da hat\u0131rlanmal\u0131 ve g\u00f6rmede k\u00fc\u00e7\u00fck dalgalanmalarda dahi kontrol edilmelidir.\u201d<\/p>\n
Nas\u0131l tedavi edilir?<\/p>\n
Erken evredeki hastalar y\u0131ll\u0131k kontrolleri d\u0131\u015f\u0131nda bir tedavi gerekmedi\u011fini de ifade eden Dr. Saklamaz, s\u00f6zlerini \u015f\u00f6yle s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc:<\/p>\n
\u201cSigaray\u0131 b\u0131rakma, diyetini d\u00fczenleme ve d\u00fczenli egzersiz faydal\u0131 olacakt\u0131r. Orta ve ileri evre hastal\u0131\u011f\u0131 olanlarda hastal\u0131\u011f\u0131n ilerleyi\u015fini yava\u015flatt\u0131\u011f\u0131 g\u00f6sterilmi\u015f y\u00fcksek i\u00e7erikli vitamin ve minerallerin g\u00fcnl\u00fck a\u011f\u0131zdan al\u0131nmas\u0131 tavsiye edilir. Bunun i\u00e7in \u00fcretilmi\u015f \u00e7e\u015fitli firmalar\u0131n ila\u00e7lar\u0131 mevcut. Burada dikkat edilmesi gereken bir nokta, sigara i\u00e7enlerde \u201cbeta-carotene\u201d i\u00e7ermeyen ila\u00e7lar\u0131n kullan\u0131lmas\u0131n\u0131n uygun olaca\u011f\u0131d\u0131r. Aksi takdirde sigara i\u00e7enlerde akci\u011fer kanseri riskini artt\u0131rmaktad\u0131r. G\u00fcnl\u00fck hayat\u0131nda zaten multivitamin kullanan ki\u015filer doktorlar\u0131na bu konuyu dan\u0131\u015fmal\u0131d\u0131r. \u201c<\/p>\n
Al\u0131nan y\u00fcksek vitamin ve mineral tabletleri tedavi edici de\u011fildir, erken d\u00f6nem hastal\u0131\u011f\u0131 olanlarda faydas\u0131 yoktur ve kaybedilmi\u015f g\u00f6rmenin geri gelmesini sa\u011flamaz. Ancak hastal\u0131\u011f\u0131n ileri d\u00f6neme ilerleyi\u015fini geciktirebilir ve ileri d\u00f6nem hastal\u0131\u011f\u0131 olanlarda g\u00f6rme kayb\u0131n\u0131n h\u0131z\u0131n\u0131 yava\u015flatabilir.<\/p>\n
\u0130leri neovaskuler hastal\u0131\u011f\u0131n daha ileri d\u00f6nemi olup ciddi g\u00f6rme kayb\u0131 ile karakterizedir. Bunun i\u00e7in uygulanan tedavilerin tam \u015fifa yap\u0131c\u0131 etkisi bulunmaz ve tedavilere ra\u011fmen hastal\u0131k ilerleyebilir. Bu evrede tedavilerin en pop\u00fcleri ve etkilisi g\u00f6z i\u00e7ine yap\u0131lan enjeksiyonlard\u0131r.”<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
\u0130LER\u0130 YA\u015eTA G\u00d6RME KAYBININ EN SIK NEDEN\u0130N\u0130N YA\u015eA BA\u011eLI MAKULA DEJENERASYONU OLDU\u011eUNA D\u0130KKAT \u00c7EKEN OP. DR. ARAS SAKLAMAZ, \u201cYA\u015eA BA\u011eLI MAKULA DEJENERASYONU, 50 YA\u015e \u00dcST\u00dcNDE G\u00d6RME KAYBININ EN SIK NEDEN\u0130D\u0130R. BAZI K\u0130\u015e\u0130LERDE BU RAHATSIZLIK \u00c7OK YAVA\u015e \u0130LERLER VE UZUN D\u00d6NEM G\u00d6RME KAYBI \u0130ZLENMEZKEN BAZILARINDA \u0130LERLEME HIZLI OLUR VE B\u0130R VEYA \u0130K\u0130 G\u00d6ZDE B\u0130RDEN G\u00d6RME KAYBI GEL\u0130\u015e\u0130R” DED\u0130.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[14,20],"tags":[23403,13189,13426,7623,107984,107985,2262],"class_list":["post-1328579","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-saglik","category-turkiye","tag-23403","tag-altinda","tag-dr","tag-risk","tag-saklamaz","tag-ustundekiler","tag-yas"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1328579","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1328579"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1328579\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1328579"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1328579"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1328579"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}