Temel olarak deride g\u00f6r\u00fcnen lezyonlarla tan\u0131nsa da kalp damar sistemi ba\u015fta olmak \u00fczere t\u00fcm sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 tehlikeye atabilen sedef hastal\u0131\u011f\u0131 hakk\u0131nda bilgi verildi. Psoriasis Derne\u011fi Ba\u015fkan\u0131 Prof. Dr. G\u00fcrer, “Sedef hastal\u0131\u011f\u0131, kronik inflamasyonla seyreden ve bula\u015f\u0131c\u0131 olmayan bir hastal\u0131kt\u0131r” dedi. D\u00fczenlenen bas\u0131n toplant\u0131s\u0131nda sedef hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131 tetikleyen fakt\u00f6rler, tedavi yakla\u015f\u0131mlar\u0131 ve hastalar\u0131n ya\u015fam kalitelerini y\u00fckseltecek bilgiler payla\u015f\u0131ld\u0131.<\/p>\n
Psoriasis Derne\u011fi taraf\u0131ndan \u201829 Ekim Sedef Hastal\u0131\u011f\u0131 Fark\u0131ndal\u0131k Haftas\u0131\u2019 nedeni ile d\u00fczenlenen bas\u0131n toplant\u0131s\u0131nda sedef hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131 tetikleyen fakt\u00f6rler, tedavi yakla\u015f\u0131mlar\u0131 ve hastalar\u0131n ya\u015fam kalitelerini y\u00fckseltecek bilgiler payla\u015f\u0131ld\u0131. Toplant\u0131ya Psoriasis Derne\u011fi Ba\u015fkan\u0131 Prof. Dr. Mehmet Ali G\u00fcrer ile dernek \u00fcyeleri Prof. Dr. Sibel Alper, Prof. Dr. Emel B\u00fclb\u00fcl Ba\u015fkan ve Prof. Dr. Nahide Onsun kat\u0131ld\u0131.<\/p>\n
Sedef hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131n, herhangi bir ya\u015fta ortaya \u00e7\u0131kan ancak \u00f6zellikle 30-39 ve 50-69 ya\u015flar\u0131 aras\u0131nda pik yapan, yatk\u0131nl\u0131k geni ta\u015f\u0131yanlarda daha s\u0131k rastlan\u0131lan bir deri hastal\u0131\u011f\u0131 oldu\u011funu anlatan G\u00fcrer, sedef hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131n bula\u015f\u0131c\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131 halde bulundu\u011fumuz toplumda bula\u015f\u0131c\u0131 olarak alg\u0131land\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirterek hastalar\u0131n ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 damgalanma sorununa dikkat \u00e7ekti.<\/p>\n
\u201cSedef bula\u015f\u0131c\u0131 de\u011fil\u201d<\/p>\n
G\u00fcrer \u015funlar\u0131 anlatt\u0131: \u201cSedef hastal\u0131\u011f\u0131, kronik inflamasyonla seyreden ve bula\u015f\u0131c\u0131 olmayan bir hastal\u0131kt\u0131r. Bu hastal\u0131k en s\u0131k dirsek, diz, sa\u00e7l\u0131 deri, el ve ayaklarda keskin s\u0131n\u0131rl\u0131, k\u0131rm\u0131z\u0131 zeminde kepeklenme ile seyreden de\u011fi\u015fik b\u00fcy\u00fckl\u00fckte lezyonlar ile karakterizedir. Hastalar\u0131n hemen hepsi ka\u015f\u0131nt\u0131, yanma, batma ve a\u011fr\u0131dan \u015fikayet ederler. Nadiren t\u00fcm deriye yay\u0131l\u0131p, organizman\u0131n genel metabolizmas\u0131n\u0131 bozarak ya\u015fam\u0131 tehdit edebilir. Hala kesin nedeni tam olarak a\u00e7\u0131klanamayan sedef hastal\u0131\u011f\u0131 genetik olarak yatk\u0131n ki\u015filerde hem i\u00e7 hem de d\u0131\u015f fakt\u00f6rlerin etkisiyle tetiklenebilmektedir.<\/p>\n
Damgalanma hala b\u00fcy\u00fck sorun<\/p>\n
Sedef hastal\u0131\u011f\u0131 ya\u015fam kalitesini de \u00f6nemli derecede etkilemektedir. Lezyonlar\u0131n yerle\u015fim yeri ve \u015fiddetine ba\u011fl\u0131 olarak hastalar \u00f6nemli derecede fiziksel ve ruhsal sorunlar ya\u015fayabilirler. Hastalar g\u00f6r\u00fcn\u00fcmleri nedeniyle kendilerini i\u00e7e kapan\u0131k hissedebilirler ve bu bireylerde reddedilme korkusundan ve psikoseks\u00fcel kayg\u0131lardan kaynaklanan \u00e7ekingenlik ve zay\u0131f benlik duygusu olabilir. Bu hastalar\u0131n \u00f6zellikle \u00e7al\u0131\u015fma hayat\u0131nda ayr\u0131mc\u0131l\u0131\u011fa ve sosyal izolasyona yol a\u00e7abilen \u2018damgalanma\u2019 sonucu psikolojik s\u0131k\u0131nt\u0131 \u00e7ektikleri bilinmektedir.\u201d<\/p>\n
D\u00fczenlenen bas\u0131n toplant\u0131s\u0131nda konu\u015fmac\u0131 olan Psoriasis Derne\u011fi Y\u00f6netim Kurulu \u00dcyesi Prof. Dr. Emel B\u00fclb\u00fcl Ba\u015fkan, psoriasis hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131n geli\u015fiminde ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k sisteminin \u00f6nemli rol oynad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yleyerek hastal\u0131\u011f\u0131 tetikleyen fakt\u00f6rler hakk\u0131nda bilgi verdi.<\/p>\n
Prof. Dr. Emel B\u00fclb\u00fcl Ba\u015fkan, \u015f\u00f6yle konu\u015ftu: \u201cNedeni tam olarak bilinmeyen psoriasis hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131n ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k sistemi, genetik ve \u00e7evresel fakt\u00f6rlerin kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 etkile\u015fimi sonucu geli\u015fti\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcyor. Psoriasis hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131n geli\u015fiminde ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k sistemi \u00f6nemli rol oynuyor. Ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k sisteminin ana elemanlar\u0131ndan T h\u00fccreleri kan damarlar\u0131 yoluyla deriye ula\u015f\u0131p derinin en \u00fcst kat\u0131 olan epidermis tabakas\u0131n\u0131 olu\u015fturan keratinosit adl\u0131 h\u00fccrelerin daha h\u0131zl\u0131 \u00e7o\u011falmas\u0131na yol a\u00e7ar. Epidermis normalde kendisini 1 ayda yenilerken bu s\u00fcre sedef hastal\u0131\u011f\u0131nda 3-5 g\u00fcne iner. Bu h\u0131zl\u0131 h\u00fccre \u00e7o\u011falmas\u0131 sedefli deride pullanma ile sonlan\u0131r. Ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k sistemini ve T h\u00fccrelerini neyin harekete ge\u00e7irdi\u011fi bilinmemektedir. Hastal\u0131\u011f\u0131 tetikleyen \u00e7e\u015fitli fakt\u00f6rler bulunuyor<\/p>\n
Stres<\/p>\n
\u00c7al\u0131\u015fmalar stresin psoriasisi k\u00f6t\u00fcle\u015ftirebilece\u011fini g\u00f6stermektedir. Psoriasis hastalar\u0131n y\u00fczde 68\u2019i hastal\u0131k ba\u015flamadan 1-3 ay \u00f6ncesinde stresli bir olay deneyimi tan\u0131mlamaktad\u0131r.<\/p>\n
Travma<\/p>\n
Psoriasis diz, dirsek ve kal\u00e7a gibi s\u00fcrt\u00fcnme ve s\u0131radan travmalara maruz kalan b\u00f6lgelerde daha \u00e7ok g\u00f6r\u00fclmektedir. \u00d6zellikle hastal\u0131\u011f\u0131n aktif d\u00f6nemlerinde hasardan yakla\u015f\u0131k 10-14 g\u00fcn sonra travma yerinde yeni sedef lezyonlar\u0131 ortaya \u00e7\u0131kabilir. Bir\u00e7ok fiziksel, kimyasal ve inflamatuvar olay hastal\u0131\u011f\u0131 tetikleyebilmektedir. Fiziksel olaylar aras\u0131nda s\u00fcrt\u00fcnme, ka\u015f\u0131ma, \u00e7izik, kesi, bas\u0131n\u00e7, tra\u015f ve cerrahi giri\u015fimler say\u0131labilir. D\u00f6vme, keseleme, akupunktur gibi deriye tekrarlayan travmalar uygulamaktan ka\u00e7\u0131n\u0131lmal\u0131d\u0131r. G\u00fcnl\u00fck ya\u015famda b\u00f6cek sokmalar\u0131, sinek \u0131s\u0131r\u0131klar\u0131 ve g\u00fcne\u015f yan\u0131klar\u0131ndan korunmak gerekir.<\/p>\n
Enfeksiyon ge\u00e7irmek<\/p>\n
Enfeksiyonlar \u00f6zellikle tonsillit, viral veya bakteriyel \u00fcst solunum yolu enfeksiyonlar\u0131 hastal\u0131\u011f\u0131 y\u00fczde 15-76 oran\u0131nda tetiklemektedir. \u00d6zellikle \u00e7ocuk hastalarda bu t\u00fcr enfeksiyonlardan yakla\u015f\u0131k 1-3 hafta sonra yayg\u0131n psoriasis d\u00f6k\u00fcnt\u00fcs\u00fc ortaya \u00e7\u0131kabilir. Ancak enfeksiyon tedavi edildi\u011finde psoriasis alevlenmesi de kontrol alt\u0131na al\u0131nabilir.<\/p>\n
Sigara t\u00fcketimi<\/p>\n
Sigara i\u00e7imi do\u011frudan psoriasisle ili\u015fkili bulunmu\u015ftur. Sigara i\u00e7imi hastal\u0131k riskini ikiye katlamaktad\u0131r. Sigara i\u00e7en kad\u0131nlarda plak tip psoriasis geli\u015fimi riski 3.3 kat daha fazlad\u0131r. G\u00fcnde i\u00e7ilen sigara miktar\u0131 ile hastal\u0131k \u015fiddeti aras\u0131nda da ili\u015fki vard\u0131r. G\u00fcnde 10 adetten fazla sigara i\u00e7en erkeklerde ekstremitelerde daha \u015fiddetli hastal\u0131k tablosu vard\u0131r. Sigarada bulunan nikotin, psoriasise yol a\u00e7an do\u011fal ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k h\u00fccrelerini etkileyerek ve deride reaktif oksijen \u00fcr\u00fcnlerini artt\u0131rarak hastal\u0131\u011fa yol a\u00e7ar.<\/p>\n
\u0130klim<\/p>\n
K\u0131\u015f mevsiminde kuru ve so\u011fuk hava psoriazisi k\u00f6t\u00fcle\u015ftirirken s\u0131cak ve \u0131l\u0131k mevsimler hastal\u0131\u011f\u0131n klini\u011fini rahatlat\u0131r. \u0130klimin etkisinde asl\u0131nda anahtar nokta deriyi nemli tutmakt\u0131r. Banyodan sonra ve g\u00fcn i\u00e7inde nemlendirici kremler kullanmak yararl\u0131d\u0131r. \u0130ritasyondan ka\u00e7\u0131nmak i\u00e7in parf\u00fcms\u00fcz ve hassas deriler i\u00e7in \u00fcretilmi\u015f nemlendiricileri kullanmak \u00f6nerilir. Ka\u015f\u0131nt\u0131 ve hassasiyeti rahatlatmak i\u00e7in evde nemlendirme cihaz\u0131 kullan\u0131labilir. Yaz aylar\u0131nda ultraviyole \u0131\u015f\u0131\u011fa dikkatli \u015fekilde maruz kalmak hastal\u0131\u011f\u0131n belirtilerini hafifletse de yan\u0131k derecesinde g\u00fcne\u015fte kalmak hastal\u0131\u011f\u0131 k\u00f6t\u00fcle\u015ftirir”.<\/p>\n
Psoraisis Derne\u011fi Y\u00f6netim Kurulu \u00dcyesi Prof. Dr. Nahide Onsun, hastal\u0131\u011f\u0131n v\u00fccutta olu\u015fturdu\u011fu olumsuz etkileri \u015f\u00f6yle anlatt\u0131: \u201cHastal\u0131k en \u00e7ok diz-dirsek gibi v\u00fccudun \u00e7\u0131k\u0131nt\u0131l\u0131 b\u00f6l\u00fcmlerinde g\u00f6r\u00fclse de t\u00fcm v\u00fccudu kaplayabilir veya sadece sa\u00e7ta ve t\u0131rnaklarda g\u00f6r\u00fclebilir. Koltuk alt\u0131, kas\u0131k gibi v\u00fccudun k\u0131vr\u0131m yerlerinde ise derinin \u00f6zelli\u011finden dolay\u0131 sadece k\u0131zar\u0131kl\u0131k \u015feklinde ortaya \u00e7\u0131kabilir. \u00c7ocuklarda, \u00f6zellikle \u00fcst solunum yolu enfeksiyonundan sonra yayg\u0131n nokta veya damla \u015feklinde k\u00fc\u00e7\u00fck lezyonlar g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Obez ki\u015filerde k\u0131vr\u0131m yerlerinde (koltuk altlar\u0131, kas\u0131klar, g\u00f6\u011f\u00fcs altlar\u0131) k\u0131rm\u0131z\u0131, a\u011fr\u0131l\u0131, \u015fiddetli ka\u015f\u0131nt\u0131 ve yanmaya neden olan psoriasis lezyonlar\u0131 olu\u015fur.<\/p>\n
Sedef hastalar\u0131nda ins\u00fclin direnci ve obezite daha fazla g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor<\/p>\n
Psoriasis hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131n deride olu\u015fturdu\u011fu olumsuz g\u00f6r\u00fcn\u00fcme ek olarak kalp damar sisteminde inflamasyon nedeniyle \u00f6nemli de\u011fi\u015fikliklere yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131n\u0131, hipertansiyon, kan lipidlerinde y\u00fckselme ve ateroskleroz nedeniyle erken ya\u015fta miyokard enfarkt\u00fcs\u00fc riski olu\u015fturdu\u011funu s\u00f6yleyebiliriz. Ayr\u0131ca, ins\u00fclin direnci ve tip 2 diyabet ve diyabetin yol a\u00e7aca\u011f\u0131 komplikasyonlarla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kalabilirler. Obezite ve obeziteye ba\u011fl\u0131 olarak bu hastal\u0131k risklerinin daha da artaca\u011f\u0131 s\u00f6ylenebilir.<\/p>\n
Psoriasis hastalar\u0131 doktorundan habersiz ila\u00e7 kullanmamal\u0131<\/p>\n
Baz\u0131 durumlarda bir enfeksiyon veya ila\u00e7 hastal\u0131\u011f\u0131n alevlenmesine neden olur ve hastan\u0131n t\u00fcm v\u00fccudunda i\u00e7i iltihap dolu gibi g\u00f6r\u00fclen k\u00fc\u00e7\u00fck p\u00fcst\u00fcller ortaya \u00e7\u0131kabilir. B\u00f6yle bir durumda hastan\u0131n ate\u015fi y\u00fckselebilir, genel durumu bozulabilir ve hastan\u0131n hastanede yat\u0131r\u0131larak tedavisi gerekebilir. Bu nedenle psoriasis hastalar\u0131 doktorundan habersiz ila\u00e7 kullanmamal\u0131d\u0131r. A\u011fr\u0131 kesici ila\u00e7lar sedef hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u015fiddetlendirebilir kortizon i\u00e7eren ila\u00e7lar (a\u011f\u0131zdan al\u0131nan veya enjeksiyon yoluyla verilen) ciddi alevlenmelere yol a\u00e7abilir. \u00d6zellikle internet arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile veya elden sat\u0131lan ne oldu\u011fu bilinmeyen kar\u0131\u015f\u0131mlar\u0131n a\u011f\u0131z yoluyla veya s\u00fcr\u00fclerek kullan\u0131lmas\u0131 da hastaya zarar verebilir”.<\/p>\n
Psoraisis Derne\u011fi Y\u00f6netim Kurulu \u00dcyesi Prof. Dr. Sibel Alper ise psoriasisin kontrol edilebilir bir hastal\u0131k oldu\u011funu belirterek psoriasis tedavisinin hastal\u0131\u011f\u0131n yayg\u0131nl\u0131\u011f\u0131 ve yerle\u015fti\u011fi b\u00f6lgelere g\u00f6re se\u00e7ildi\u011fini s\u00f6ylerek \u015fu bilgileri verdi: \u201cLezyonlar v\u00fccudun y\u00fczde 5\u2019inden az bir alan\u0131 kapl\u0131yorsa d\u0131\u015far\u0131dan uygulanan ila\u00e7lar yani kremler ile tedavi etmek m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Ancak yayg\u0131nsa veya yayg\u0131n olmamas\u0131na ra\u011fmen ellere, genital b\u00f6lgeye yerle\u015fiyor ise \u015fiddetli kabul edilip farkl\u0131 se\u00e7enekler de\u011ferlendirilir.<\/p>\n
Psoriasis tedavisi 3 grupta toplan\u0131r: topikal tedavi (deriye d\u0131\u015far\u0131dan uygulanan ila\u00e7lar), ultraviyole \u0131\u015f\u0131nlar\u0131 ile tedavi (g\u00fcne\u015f \u0131\u015f\u0131nlar\u0131), sistemik tedaviler (a\u011f\u0131zdan al\u0131nan ila\u00e7lar ve i\u011fneler). Psoriasis hastalar\u0131 ayn\u0131 ilaca farkl\u0131 klinik yan\u0131tlar verebilirler.<\/p>\n
Hastan\u0131n durumuna g\u00f6re se\u00e7ilen tedavi y\u00f6ntemi aksat\u0131lmadan do\u011fru kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda ve hastalar iyi izlendi\u011finde sorunsuz bir tedavi s\u00fcreci s\u00f6z konusudur. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde tedavi sonucundan beklenti deri belirtilerinin tamamen veya tama yak\u0131n silinmesidir. Tedaviler uzun s\u00fcrebilir ancak kullan\u0131mlar\u0131 zor de\u011fildir, ya\u015fam kalitesini olumsuz etkilemezler. Zaman\u0131nda do\u011fru ve etkin tedavi almamak hastal\u0131\u011f\u0131n ilerlemesine ve ba\u015fka hastal\u0131klar\u0131n eklenmesine yol a\u00e7abilir. Doktorunuzla s\u00fcrekli ileti\u015fim halinde olmak \u00e7ok \u00f6nemlidir”.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
TEMEL OLARAK DER\u0130DE G\u00d6R\u00dcNEN LEZYONLARLA TANINSA DA KALP DAMAR S\u0130STEM\u0130 BA\u015eTA OLMAK \u00dcZERE T\u00dcM SA\u011eLI\u011eI TEHL\u0130KEYE ATAB\u0130LEN SEDEF HASTALI\u011eI HAKKINDA B\u0130LG\u0130 VER\u0130LD\u0130.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[14,20],"tags":[13083,10991,12559,15732,19654,16649],"class_list":["post-1350995","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-saglik","category-turkiye","tag-bir","tag-bulasici","tag-hastalik","tag-hastaligi","tag-olmayan","tag-sedef"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1350995","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1350995"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1350995\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1350995"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1350995"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1350995"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}