﻿{"id":144006,"date":"2015-11-17T13:00:59","date_gmt":"2015-11-17T11:00:59","guid":{"rendered":"http:\/\/www.erzurumflas.com\/cocuklarda-demir-eksikligi-ve-tedavisi\/"},"modified":"2015-11-17T13:01:03","modified_gmt":"2015-11-17T11:01:03","slug":"cocuklarda-demir-eksikligi-ve-tedavisi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.erzhaber.com\/?p=144006","title":{"rendered":"\u00c7ocuklarda Demir Eksikli\u011fi Ve Tedavisi"},"content":{"rendered":"<p><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/www.erzurumflas.com\/wp-content\/uploads\/2015\/11\/cocuklarda-demir-eksikligi-ve-tedavisi_8fde58a.jpg\" width=\"600\">\u00c7ocuk Sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 ve Hastal\u0131klar\u0131 Uzman\u0131 Dr. Filiz Gebe\u015fo\u011flu, \u201cDemir eksikli\u011fine ba\u011fl\u0131 kans\u0131zl\u0131k \u00e7ocukluk ve s\u00fct \u00e7ocuklu\u011fu d\u00f6neminde en s\u0131k g\u00f6r\u00fclen kan hastal\u0131\u011f\u0131d\u0131r. Yanl\u0131\u015f beslenme al\u0131\u015fkanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n da buna katk\u0131s\u0131 bulunmaktad\u0131r&#8221; dedi.<\/p>\n<p>Samsun B\u00fcy\u00fck Anadolu Hastanesi \u00c7ocuk Sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 ve Hastal\u0131klar\u0131 B\u00f6l\u00fcm\u00fc\u2019nden Filiz Gebe\u015fo\u011flu, &#8220;\u00e7ocuklarda demir eksikli\u011fi ve tedavisi&#8221; hakk\u0131nda \u00f6nemli bilgiler verdi. Bebe\u011fe 6. aydan itibaren demir i\u00e7erikli ek g\u0131dalar verilmesi gerekti\u011fini belirten \u00c7ocuk Sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 ve Hastal\u0131klar\u0131 Uzm. Dr. Filiz Gebe\u015fo\u011flu, \u201cDemir eksikli\u011finin b\u00fcy\u00fcme geli\u015fme ve beslenmeyle yak\u0131n ili\u015fkisi vard\u0131r. Diyetteki demirin y\u00fczde 10\u2019u emildi\u011fi i\u00e7in \u00e7ocukluk d\u00f6neminde diyetle g\u00fcnl\u00fck 8-15 mg demir al\u0131nmas\u0131 gerekir. Sa\u011flam ve zaman\u0131nda do\u011fan bir bebekte depolardaki demir ilk 5-6 aydaki kan yap\u0131m\u0131 i\u00e7in yeterlidir. D\u00fc\u015f\u00fck do\u011fum a\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131 ve erken do\u011fan bebeklerde demir depolar\u0131 daha \u00f6nce t\u00fckenir ve diyetteki demir \u00f6nem kazan\u0131r. Yenido\u011fan ve s\u00fct \u00e7ocu\u011funun temel besini s\u00fctt\u00fcr. Ne yaz\u0131k ki anne s\u00fct\u00fc ve inek s\u00fct\u00fcndeki demir miktar\u0131 yetersizdir. Anne s\u00fct\u00fcn\u00fcn en \u00f6nemli \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc i\u00e7erdi\u011fi demirin y\u00fczde 49\u2019unun emilmesidir. \u0130nek s\u00fct\u00fcndeki demirin sadece y\u00fczde 10\u2019u emilir. Yine de anne s\u00fct\u00fc alsa bile 6. aydan itibaren demir i\u00e7eren ek g\u0131dalar ba\u015flanmal\u0131d\u0131r\u201d diye konu\u015ftu.<\/p>\n<p>\u201cBUZ YA DA TOPRAK YEME H\u0130SS\u0130 DEM\u0130R EKS\u0130KL\u0130\u011e\u0130NDEN KAYNAKLANIYOR\u201d<\/p>\n<p>\u201c\u00c7ocu\u011funuz buz ya da toprak yeme iste\u011fi hissediyorsa demir eksikli\u011fi ile kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131yas\u0131n\u0131z\u201d ifadesini kullanan \u00c7ocuk Sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 ve Hastal\u0131klar\u0131 Uzman\u0131 Dr. Filiz Gebe\u015fo\u011flu, &#8220;Toprak veya buz yeme hissi demir eksikli\u011fine ba\u011fl\u0131 olarak kans\u0131zl\u0131k belirtisi oldu\u011fu gibi, kans\u0131zl\u0131\u011f\u0131n ba\u015flang\u0131\u00e7 sebepleri de olabiliyor. \u00c7ocuklar\u0131n b\u00fcy\u00fck k\u0131sm\u0131 ilk 2 ya\u015fta \u00e7ok s\u00fct t\u00fcketti\u011fi i\u00e7in 6-24 ayda demir eksikli\u011fine s\u0131k rastlanmaktad\u0131r. Demir emilimini engelleyen g\u0131dalar\u0131n fazla al\u0131m\u0131 da eksikli\u011fi tetikler. Daha b\u00fcy\u00fck \u00e7ocuklarda kans\u0131zl\u0131k g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc zaman demirin yetersiz al\u0131m\u0131 d\u0131\u015f\u0131nda kan kayb\u0131 da d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmelidir. Demir eksikli\u011finde b\u00fcy\u00fcme, motor geli\u015fim, davran\u0131\u015f ve bili\u015fsel fonksiyonlar, ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k sistemi, deri ve mukozalarda de\u011fi\u015fiklikler olu\u015fmaktad\u0131r. Solukluk, halsizlik, i\u015ftahs\u0131zl\u0131k, huzursuzluk, s\u0131k enfeksiyon \u00e7ok rastlanan bulgulard\u0131r. Demir eksikli\u011fi olan hastalar buz ya da toprak gibi de\u011fi\u015fik maddeler yiyebilirler. H\u0131zl\u0131 beyin b\u00fcy\u00fcmesinin ve psikomotor becerilerin kazan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 s\u00fct \u00e7ocuklu\u011fu d\u00f6neminde demir eksikli\u011fi zeka d\u00fczeyinde kal\u0131c\u0131 d\u00fc\u015f\u00fckl\u00fc\u011fe neden olabilir\u201d a\u00e7\u0131klamas\u0131n\u0131 yapt\u0131.<\/p>\n<p>\u201cDEM\u0130R EKS\u0130KL\u0130\u011e\u0130 GENET\u0130K GE\u00c7\u0130\u015eL\u0130 B\u0130R HASTALIKTIR\u201d<\/p>\n<p>Uygun tedavi ile demir eksikli\u011fi sorununun ortadan kald\u0131r\u0131labilece\u011fini ifade eden Uzm. Dr. Filiz Gebe\u015fo\u011flu, &#8220;Demir eksikli\u011finde \u00f6nce depo demiri, sonra kan demiri azal\u0131r ve arkas\u0131ndan kans\u0131zl\u0131k eklenir. T\u00fcrkiye\u2019de demir eksikli\u011finin mutlaka talasemi (Akdeniz anemisi) ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131ndan ayr\u0131lmas\u0131 gerekir. Genelde y\u00fczde 2-3 oran\u0131nda olan bu kans\u0131zl\u0131k g\u00fcney b\u00f6lgelerde y\u00fczde 10-15\u2019e ula\u015f\u0131r. Genetik ge\u00e7i\u015fli bir hastal\u0131k oldu\u011fu i\u00e7in aile taramas\u0131 \u00f6nemlidir. Demir eksikli\u011finde yeterli miktarda demire yan\u0131t hem tan\u0131 koydurucudur, hem de tedavide \u00f6nem ta\u015f\u0131r. Demir tedavisi s\u0131ras\u0131nda kab\u0131zl\u0131k ve kar\u0131n a\u011fr\u0131s\u0131 en s\u0131k rastlanan yan etkilerdir. G\u00fcnl\u00fck tedavi dozu 6 mg\/kg a\u011f\u0131z yolu ile al\u0131nan demirdir. Demir tedavisi g\u00fcnde 2-3 doza b\u00f6l\u00fcnerek \u00f6\u011f\u00fcn aralar\u0131nda yap\u0131lmal\u0131d\u0131r. Bu \u015fekilde verildi\u011finde emilim daha iyi olur ayr\u0131ca mide ba\u011f\u0131rsak sistemi yan etkileri de en aza iner. Nadiren ciddi demir emilimi bozuklu\u011funda enjeksiyon \u015feklinde de demir tedavisi yap\u0131labilir\u201d \u015feklinde konu\u015ftu.<\/p>\n<p>&#8220;GIDALARIN DEM\u0130R EM\u0130L\u0130M\u0130 \u00dcZER\u0130NDEK\u0130 ETK\u0130S\u0130 B\u00dcY\u00dcK&#8221;<\/p>\n<p>Uzm. Dr. Filiz Gebe\u015fo\u011flu a\u00e7\u0131klamas\u0131n\u0131 \u015f\u00f6yle tamamlad\u0131: &#8220;Sa\u011flam \u00e7ocuk takibinde her 6 ayl\u0131k bebe\u011fe 1 mg\/kg g\u00fcn \u015feklinde demir takviyesi yap\u0131lmas\u0131nda fayda vard\u0131r. Beraberinde demirden zengin et, yumurta, meyveler, karaci\u011fer, ye\u015fil yaprakl\u0131 sebzeler, kuru yemi\u015f ve ka\u015f\u0131k mamalar\u0131 takviyesi bebe\u011fin ay\u0131na g\u00f6re diyete eklenmelidir. Demir emilimini kolayla\u015ft\u0131ran limon, mandalina, portakal bol miktarda verilirken; demir emilimini azaltan \u00e7ay verilmemelidir. Beslenme d\u00fczeni iyi bile olsa ilk 1 ya\u015fta her bebe\u011fe tam kan say\u0131m\u0131 yap\u0131l\u0131p kans\u0131zl\u0131k d\u00fczeyi ara\u015ft\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r. Bebek cilt rengi her zaman kans\u0131zl\u0131k konusunda tam bilgi vermeyebilir. \u00c7ok soluk g\u00f6r\u00fcnmesine kar\u015f\u0131n kans\u0131zl\u0131\u011f\u0131 olmayan pek \u00e7ok \u00e7ocuk vard\u0131r. Kans\u0131zl\u0131k ve demir eksikli\u011fi saptanan bebe\u011fe demir depolar\u0131n\u0131 doldurmak i\u00e7in 6 ay tedavi verilmelidir. 3 ve 6 ya\u015fta da birer kez kan say\u0131m\u0131 yap\u0131lmas\u0131nda fayda vard\u0131r. \u0130lk 6 ayda tercihen anne s\u00fct\u00fc, anne s\u00fct\u00fc yoksa demir katk\u0131l\u0131 form\u00fcl mamalar al\u0131nmal\u0131d\u0131r. \u0130nek s\u00fct\u00fcne bir ya\u015f\u0131ndan \u00f6nce ge\u00e7mek sak\u0131ncal\u0131d\u0131r. Bir ya\u015ftan sonra ise g\u00fcnl\u00fck s\u00fct al\u0131n\u0131m\u0131 500 cc\u2019yi ge\u00e7memelidir. Premat\u00fcre ve yetersiz demir alan bebeklere g\u00fcnl\u00fck 2-4 mg\/kg demir takviyesi yap\u0131lmas\u0131 uygundur.\u201d<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>DR. F\u0130L\u0130Z GEBE\u015eO\u011eLU.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[14,20],"tags":[19067,14627,26609,17326],"class_list":["post-144006","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-saglik","category-turkiye","tag-cocuklarda","tag-demir","tag-eksikligi","tag-tedavisi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/144006","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=144006"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/144006\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.erzhaber.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=144006"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=144006"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erzhaber.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=144006"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}